AMERIKAR AKADEMIA BAT AURKA JARTZEN DA UME TXIKIEK TELEBISTA IKUSTERAKO ORDUAN.

Txarra al da ume txikiek telebista ikustea?

Bai. 1999an "American Academy of Pediatrics, APP"ak bere aurkakotasuna adierazi zuen telebista eta umeek elkarreragina izaterako orduan. Aklademiak adierazpen honetan telebistak izan ahal zuen ondorio onak atera zituen baina baita telebistak izan ahal zuen arriskua ume oso txikietan ere.

Akademiak zehazki honakoa esan zuen:

"Los pediatras deberán recomendar encarecidamente a los padres que eviten que los niños menores de dos años vean la televisión. Si bien ciertos programas de televisión pueden ser promovidos como que están dirigidos a este grupo de edad, la investigación sobre la primera etapa de desarrollo del cerebro muestra que, para lograr el crecimiento sano del cerebro y el desarrollo adecuado de las destrezas sociales, emocionales y cognoscitivas, los bebés y los menores de 5 años tienen la necesidad imperiosa de interactuar directamente con sus padres y demás cuidadores importantes. Por lo tanto, habrá que desalentar exponer a los niños pequeños a los programas de televisión."

ERAGINA IZAN AHAL DU UMEEK IKUSTEN DUTENA?

Bai.

Seguruenik umeentzako zuzenduta dauden tele sailak meritu gehiago dutela umeentzako zuzenduak dauden tela sailak baino, hauek umeen garapenerako hobeak direlako.

Hala ere, gurasoek edo zaintzaileek duten papera garrantzi gehiago dute umea hezteko orduan telebistak duen papera baino. Horrela gurasoek umearekin harremanak izan ahal ditu telebista ikuisten duten bitartean eta telebistak eskaintzen duen hezkidetza  aprobetxatu.

TELEBISTAK KANPOAN EGITEN DIREN JOKUAK ORDEZKATZEN DITU?

 Egia esan, hau ez da 6 hilabate eta 3 urte bitarteko umeentzako galderarik aproposena.

Hala ere, 4 eta 6 urte bitarteko umeetan, independentzia eta bizitasun gehiago dutenez, lotura hori eman ahal da. Telebista ikusten duten ohiko pertsona talde honek, egunean 30 minutuz kanpoan  jolasten du  eta telebista ikusten dutenek ez dutenek ikusten baino 8 minutu gutxiago irakurtzen dute. Ez dago argi zergaitik ematen den egoera hau. Adibidez, ez dago argi umeek zergaitik ikusten duten telebista gehiago, kanpora jolastera ezin dutelako joan edo nahiago dutelako telebisten ikusten egon kanpoan jolastea baino.

DRAGOI BOLA

 Dragoi Bola tele-sailean pertsonaien aurpegi okertuak ikusi ditzakegu, batez ere oldarkeria dela eta.

Aurpegi hoiek akzioa erakartzen dute, hau da, borrokak, batailak, gudak azken fineak etsaia txikitzea.

Ikusi daitekeenez,pertsonaien  mungimenduak direla eta bat-bateko mugimenduak,bortitzak eta zakarrak izaten dira.

Adibide argi bat, Goku-rena izan daiteke. Honek bere egunerokotasunean pertsonai alaia eta ona dela esan dezakegu, baina bere bizitzaren beste arloa ikutzen dugunean, burrukak, konturatzen gara oso desberdina dela zeren bere pertsonaiak amorrua,suntsitzailea  eta boterea bilatzen duela erakusten du.


Nabarmendu beharreko beste elementu bat, pertsonaiak behin eta berriz magia erabiltzen dutela beraien batailak irabazteko, hori oso erekargarria da umeentzako.


Bestalde, koloreari dagokionez, Dragoi Bolak kolore oso deigarriak erabiltzen ditu, eta honek, ikusleak erakartzen ditu eta gehienbat umeak.


Nagusitzen diren koloreak hiru dira: Gorria, Beltza eta Horia dira. Gorriak bizitasuna adierazten du, eta gainera odola eta suaren kolorea da.


Horia kolore egokia da gogo bizia adierazteko. Hiruren artean estimulatzaileena da eta akzioa erakartzen du baita.


Beltza isiltasunaren eta gaiztakeriaren kolorea da. Hori bera da marrazki bizidun hauek transmititzen dutena, hau da, batailak, burrukak, gudak eta maltzurkeria. 

SOUTH PARK

SOUTH PARK


Hemen dugu adibide oso argi bat non biolentziaz beteriko edukiak dituen marrazki bizidunen saioa.
Marrazki bizidun hauek humore oso zatarra eta gogorra dute bere baitan, oso portaera txarrak erakustsiz aparte isekaz beterik daude.


South Park telesaila  Estatu Batuetako biztanleria Kritikatzen duen telebista saio bat da.  Honek, South Park-en (Kolorado)-n  bizi diren lau umeen bizitza kontatzen du,  bertako jendearen hainbat motatako kritika gogorrak egiten ditu eta gainera Estatu Batuetako ohiturak eta kultura larru gorritan usten ditu, horretarako "Humore Beltza"deritzoguna erabiltzen dute.
Sailean lau pertsonai agertzen dira: Kenny, Kyle, Stan eta Cartean haien artean oso desberdinak dira baina badute profil  berditsu batzuk; lizunak eta zirikatzaileak direla.


Cartean; lau pertsonaien artean nagusia da, oso gustuko du  autoritatea imposatze baina nahiko traketza eta lauen artean lodiena da.


Kenny; zoritxar gehien duen pertsonaia da, sailean beti hiltzen delako oso era txarrean, gainera sexuarekin itsututa dago.


Stanley; lidergoa duen ume bat da. Horrezgain, nahiko urduria eta atsegina da


Kyle; guztietan azkarrena da baina beti arazoak dituen umea da, judua denez jendeak barre egiten dio.

IKERKETA NAHIKOAK BURUTU DIRA TELEBISTA ETA UMEEN ARTEKO HARREMANETAN?

 Azkenengo 30 urteetan zehar ikerketak oso-osorik joan dira telebista eta umeen harremanen arteko loturei, baina gehienak lehen hezkuntzan eta haur hezkuntzari lotuak batez ere.
Ordurarte, 2-5 urte bitartekoei oso atentzio gutxi jarri zaie edo oso murriztua. 
Baina egoera hori aldatzen joan da orain arte umeei lotutako hainbat programei esker.


Bi Fundazio mota, "National Literacy Trust" Londresen kokatua eta "Kaiser Family Foundation" ikerketa batzuk publikatu dute gaurko ikerketei lotuak.
Honakoa esatewn dute; umeentzako aproposak diren saoiak oso onuragarriak direla lehen hezkuntzako umeek hizkuntza berria ikasteko.

18 hilabeetako umeek, begietarako erakargarria diren programetara hitzekin erantzuten dute, eta gehiago saila kalitate onekoa baldin bada.Baina beste ikerketa batzuk beste gauza bat proposatzen dute, 22 hilabeteko umeek hiztegi gehiago ikasten dutela pertsonekin harremantzen telebista ikusten baino.


Hau dela eta, esan dezaket hainbat ikerketa eta iritzi daudela umeen eta telebistaren harremanei dagokionez.

ZELANGO ARDURA DUEN TELEBISTA UMEENGAN??

"Kaiser Famili-k" egindako ikerketak kontuan hartzen baditugu honakoa ikusten da:

2 urtetik beherako umeetan:

- %43-ak 2 urtetik beherakoak, telebista eguner ikusten dute eta %18ek DVDak ikusten dute.

- Guraso gehienak 2 urtetik beherako umeak dituztenak, egunero ikusten dute telebista eta esaten dute umeekin batera  gela berdinean egoten direla telebista ikusten.


-  Gaur egun 5 urte duten umeek, hau da,  %47a 2 urte izan baino lehen telebista ikusi dute.